April 25, 2016

Uit de slachtofferrol

Door: Tilburg Cobbenhagen Center | Categorie: Re-Member

- door Wessel Kouw

Het Regionaal Archief Tilburg organiseerde op 21 april 2016 een middag die in het teken stond van Joden in Brabant tijdens de oorlog: “Omdat we weten van hun lot”. Een dag vol mooi verhalen van inspirerende onderzoekers en andere geïnteresseerden. Van alles wat er die dag is gezegd, is een ding me het meest bijgebleven: “mensen uit de slachtofferrol halen”. Deze woorden vatten wat mij betreft goed samen waar het digitale herdenkingsmonument van Tilburg University over gaat.

De studenten die we herdenken zijn meer dan een naam, een jaartal en een adres. Het zijn mensen, elk met hun eigen gezicht, eigen emoties en hun eigen verhalen. Het lot overkwam hen, maar het bleven individuen met hun eigen keuzevrijheid. Wie waren zij en waarom maakten ze de keuzes die ze maakten? Zelf kunnen ze hun verhalen niet meer vertellen, maar door zo veel mogelijk informatie over hen te verzamelen proberen we ze weer een gezicht te geven. Zo hebben we onderzoek gedaan in het archief van T.S.C. st. Olof naar hoe het verenigingsleven er ten tijde van oorlog uit zag. Veel foto’s zijn er niet, maar brieven en notities geven een inkijkje in het studentenleven van die tijd. Tussen de formele zinnen en woorden proef je de emoties: woede, vastberadenheid, maar ook angst en verdriet: “Onderzoek op ooghoogte”.

Ik heb me aan dit project verbonden omdat ik het goed vind om stil te staan bij wat het betekent om student te zijn. Te snel nemen we de wereld om ons heen voor lief. De universiteit bestudeert niet alleen de samenleving, maar is daar zelf ook een wezenlijk onderdeel van. Dat betekent ook dat een zeker mate van betrokkenheid gepast is.

In zijn pamflet ‘Broederschap’ betoogt Eurocommissaris Frans Timmermans dat de grote problemen in de wereld te herleiden zijn tot een gebrek aan verbondenheid. We zouden niet meer open staan voor elkaars ideeën en verhalen. Wanneer we echt naar elkaar luisteren kunnen we elkaar begrijpen of in ieder geval een dialoog aangaan. Het project Vrijheid Doorgeven ligt wat mij in het verlengde van die visie. Samen in gesprek over vrijheid, en wat dat betekent voor het studentenleven. Zoals gezegd kunnen we niet meer in gesprek met de studenten die in de oorlog zijn gesneuveld. We kunnen ons wel openstellen voor hun verhalen en daar van leren.

Er wordt misschien beknibbeld op de financiële ondersteuning, maar nog steeds hebben we de vrijheid om ons als individuen te ontwikkelen. Zijn we ons daar wel van bewust en wat doen we eraan om deze vrijheid te koesteren? De internationale studentenpopulatie van Tilburg University herbergt ongetwijfeld mooie verhalen van mensen voor wie vrijheid niet altijd zo vanzelfsprekend was. Hoe kijken zij naar de studentencultuur in Tilburg?

Een hoop vragen waar ik je geen direct antwoord op kan geven. Door de komende tijd veel onderzoek te verrichten en in gesprek te gaan met mede-studenten hoop ik een aanzet te kunnen geven. Mocht je daaraan willen bijdragen hoor ik het graag.

 

Wilt u meer informatie over het digitale herdenkinsmonument van Tilburg University? Zie: www.tilburguniversity.edu/vrijheiddoorgeven & twitter.com/gedenkvrijheid

 

Comments are closed.

Tilburg Cobbenhagen Center

Het Tilburg Cobbenhagen Center stimuleert het gesprek over onderwerpen waarin de identiteit en missie van Tilburg University – 'Understanding Society' – tot uitdrukking komen en onderzoekt de betekenis daarvan in de hedendaagse academische context en samenleving.

Hiertoe brengen we in 'Communities of Practice' praktijkbeoefenaars, bestuurders en wetenschappers samen, zoeken we aansluiting bij waardendebatten die in de samenleving spelen en formuleren we onderzoeksvragen die van maatschappelijke meerwaarde zijn.

Op dit weblog lees je vanaf 26 september 2016 - de dag dat onze geheel vernieuwde website wordt gelanceerd - wat medewerkers van het Tilburg Cobbenhagen Center en onze interne en externe samenwerkingspartners zoal bezig houdt!

www.tilburguniversity.edu/
cobbenhagencenter

Communities of Practice